#WijZijnHU (65): “Het moet heel eenzaam zijn, dat bestaan”

Bijdragen aan de kwaliteit van (samen)leven in onze stedelijke omgeving. Dat is onze missie. Die missie houdt niet op bij de deuren van de campus, zo laten veel collega’s zien. Zoals Barbara Geers, die als vrijwilliger bij het Leger des Heils kookt voor verslaafden. “Achter elk mens zit een verhaal.”

“Ik had de behoefte iets onbaatzuchtigs te doen. De vraag was alleen: wat? Keuze genoeg, er worden overal vrijwilligers gezocht”, vertelt Barbara Geers, senior managementassistent van het Instituut voor Verpleegkundige Studies. “Het moest iets worden dat ik ook leuk vind om te doen. Nou, ik vind koken leuk. Via Google kwam ik toen uit bij het Leger des Heils. Zij zochten onder andere vrijwilligers op een locatie met verslaafden. Dat leek mij wel wat – maar ik had natuurlijk geen idee hoe het in de praktijk zou zijn. Zou ik het te ongemakkelijk vinden? Of eng? Ik heb ze maar gewoon gebeld: ‘Hoi, ik ben Barbara en ik zag jullie vacature. Hoe gaan we dit aanpakken?’ Ik had koffie en een goed gesprek met de coördinator. Vrij snel daarna ben ik begonnen, dat was eind 2020.”

Altijd onder invloed

“Het hostel waar ik werk, is voor dakloze verslaafden die nergens anders meer terecht kunnen. Er zijn ongeveer elf bewoners met een appartementje, die zorgen voor hun eigen eten. Daarnaast zijn er rond de vijfentwintig mensen die dermate verslaafd zijn dat ze niet meer voor zichzelf kunnen zorgen. Voor de meeste bewoners is het hostel het eindstation, zij kunnen nergens anders meer terecht. Voor de groep van vijfentwintig personen kook ik, elke maandag.”

“Ik werd ingewerkt door een bewoner die vroeger kok was geweest, dat was heel fijn. Ik moest niet alleen leren koken voor veel mensen, in een professionele keuken, maar ook leren omgaan met de bewoners. Wat kan ik wel en wat beter niet vragen? Je moet bedenken: iedereen die daar woont, is onder invloed. Altijd.”

Stipt op tijd

“Na zo’n drie maanden kreeg ik een andere bewoner als koksmaatje; Harm. Het menu bedenken we om de beurt. Omdat op de andere dagen van de week vooral pasta en rijst wordt gekookt, proberen we iets anders te bieden: Hollandse pot, eten met veel jus en een lekker sausje, dat gaat er goed in. Harm vindt alles best als hij maar niet teveel hoeft te snijden, daar had hij niet zoveel zin in. Hij zorgt dat alle pannen weer worden afgewassen en de keuken weer wordt opgeruimd. De bewoners eten stipt om half zes. Dat vaste ritme is ook belangrijk voor de medicatie, die na het eten moet worden ingenomen. Ik kook, serveer uit en ga dan naar huis voor de tweede ronde. Mijn eigen keuken in.”

Respect

“De omgang met de bewoners gaat eigenlijk altijd goed. Ik ben vrij direct, pak ze niet met handschoentjes aan en dat werkt. Soms zijn ze aardig en toegankelijk en soms ook niet, dan moet je gewoon even uit de buurt blijven. Dat is een kwestie van de situatie goed aanvoelen en alert zijn. Ik voel me op mijn gemak, ben nooit bang. Op straat worden deze mensen met de nek aangekeken. Terwijl ze niemand meer hebben; ze zijn vaak al lang vervreemd geraakt van familie en vrienden. Het is daarom extra belangrijk ze altijd met respect te behandelen. Hun namen te onthouden en ze persoonlijk aan te spreken. Ze hebben bijna alleen contact met hulpverleners, het is goed als ze ook soms praten met iemand uit de burgermaatschappij. Want het moet heel eenzaam zijn, dat bestaan.”

Rummikuppen

“Harm houdt erg van Rummikuppen. Dus zei ik soms, kom op Harm, even gas op de lolly, dan hebben we nog tijd voor een potje. Het is maar een half uurtje van mijn tijd en het betekent zó veel voor de ander. Het is ook gewoon gezellig – en denk maar niet dat ik altijd win! Aandacht, daar gaat het om. Niemand zit daar omdat hij het leuk vindt. Achter elk mens zit een verhaal. Er sterft ook regelmatig een bewoner. Het kringetje van verslaafden is klein en kwetsbaar. Ook Harm, met wie ik nu alweer drie jaar kook, is ernstig ziek geworden. Ik maak me zorgen. Hij is 56 jaar oud maar lijkt inmiddels wel 80. Het lichaam is op. Het is heel heftig, je bouwt toch een band op.”

Waardering

“Ik blijf dit voorlopig zeker doen. Het Leger des Heils is een fijne organisatie die goed voor zijn vrijwilligers zorgt, ze waarderen ons en laten dat merken. Zo organiseren ze allerlei workshops en cursussen voor ons, bijvoorbeeld over omgaan met mensen met een dwangneurose of PTSS. Heel leerzaam. Als je graag iets voor mensen wilt betekenen en je denkt dat dit soort werk bij je past, dan raad ik het Leger des Heils erg aan. Mensen als Harm verdienen onze hulp.”

Harm

Enkele dagen na het gesprek voor dit artikel kreeg Barbara droevig nieuws. Harm is overleden. “Dit verhaal is aan hem opgedragen. Bedankt Harm voor je vertrouwen in mij en voor alle fijne kookmomenten samen.”