#WijZijnHU (60): “In de opvang woon je niet”

Bijdragen aan de kwaliteit van (samen)leven in onze stedelijke omgeving. Dat is onze missie. Die missie houdt niet op bij de deuren van de campus, zo laten veel collega’s zien. Zoals Dieke van Ewijk, onderzoeker bij het Kenniscentrum Sociale Innovatie en vrijwilliger bij de Sleep-inn: “Het is belangrijk om te blijven beseffen hoe dun de scheidslijn is tussen erbij horen en erbuiten vallen.”

“’Wonen komt eerst. Want in de opvang herstel je niet. In de opvang woon je niet.’ Dat las ik laatst op de website van HVO-Querido. Het raakte me, want ik weet dat het waar is. Pas als je een eigen plek hebt, kom je aan jezelf toe. Daarom vind ik het ook zo geweldig om vanuit de HU deel te zijn van het Living Lab Eerst een Thuis: een grootschalig project in de regio Utrecht waarbij ruim 200 dak- en thuislozen vanuit een zelfstandige woning werken aan hun herstel.”

Eindelijk een beetje privacy

“Sinds anderhalf jaar werk ik ook als vrijwilliger bij de Sleep-Inn, een 24-uurs opvang in Utrecht voor zo’n 48 dakloze mensen. De paar eigen bezittingen moeten in een kluisje, op de slaapzalen is het karig en onpersoonlijk, want je weet nooit wat er met je spullen gebeurt. Gelukkig heeft deze locatie sinds kort ook 12 eenpersoonskamers. Bewoners krijgen een sleutel en kunnen zich er terugtrekken. Eindelijk een beetje privacy. Dat scheelt al zó veel. Beneden in de woonkamer, waar ik mijn ontbijt- of avonddiensten draai, staan nu comfortabele sofa’s en lage tafeltjes, in plaats van de plastic cafétafels en -stoelen die er voorheen waren. Met echte plantjes erop. De verlichting kan gedimd worden en de huiskat kroelt langs ieders benen.”

Kletsmajoor M en Stuiterbal R

“Als vrijwilliger sta ik in mijn eentje achter de bar. Ik schenk koffie en cola, bak tosti’s, doe spelletjes met bewoners, maar hoor vooral levensverhalen aan. Met geduld en zonder oordeel. Dat is misschien wel het belangrijkste onderdeel van het werk: Luisteren. Naar kletsmajoor M, die het zo goed bedoelt, maar nogal paranoïde is en al in drie landen in de gevangenis zat. Naar de neurotische D, die deze week twee blauwe ogen had omdat hij door zijn dochter in elkaar geslagen was. Naar stuiterbal R, die dolgraag voor zijn vier kinderen wil zorgen, maar steeds weer terugvalt in zijn verslaving. Maar ook naar de intelligente F, die alles over architectuur weet. Of naar de zorgzame A, die cadeautjes of lekkers voor haar medebewoners koopt en altijd de tafeltjes schoonmaakt. En naar de vrolijke K, die zojuist vanuit de Sleep-Inn een mbo-opleiding heeft afgerond. Hoe knap is dat! Ik ben gewoon plaatsvervangend trots op hem.”

Met een grote glimlach naar huis

“Ik weet niet waarom ik er zo van geniet. Misschien voel ik me er door het vrijwilligerswerk minder schuldig over dat ik het zelf zo makkelijk heb. Maar het is óók gewoon oprecht leuk en fascinerend om mensen te leren kennen waar je normaal gesproken niet zo snel mee in aanraking komt. Andere levens, mooie verhalen, nieuwe inzichten.”

“Voor mezelf vind ik het belangrijk om te blijven beseffen hoe dun de scheidslijn tussen erbij horen en erbuiten vallen is. Iets gaat mis in het leven, een domino-effect treedt op en ineens lig je eruit. In mijn projecten bij de HU helpt het om ook die kant van het werk te kennen, het perspectief van de doelgroep te snappen. Ja, soms is het verdrietig, soms is het intens, maar vaak is het ook gewoon heel gezellig. Zoals bij de bingoavond. Of als we met een groepje eindeloos Mens-Erger-Je-Niet spelen. Laatst stonden we te dansen omdat iemand jarig was. En A, die van de cadeautjes, had natuurlijk een taart georganiseerd en slingers opgehangen. Dan fiets ik ’s avonds met een grote glimlach naar huis.”