Bijdragen aan de kwaliteit van (samen)leven in onze stedelijke omgeving. Dat is onze missie. Die missie houdt niet op bij de deuren van de campus, zo laten veel collega’s zien. Zoals projectcoördinator Teja de Groot: “Er wordt bij vluchtelingen en statushouders teveel uitgegaan van de waarde van diploma’s in plaats van de waarde van de mens.”
Jaren geleden deed Teja de Groot, projectcoördinator bij het Kenniscentrum Sociale Innovatie, vrijwilligerswerk voor U Centraal. “Ik hielp daar mensen die hun weg in Nederland nog niet – of niet helemaal – gevonden hadden met het oefenen van de Nederlandse taal. Toen mijn moeder ziek werd en overleed, ben ik gestopt. Er kwam teveel op mij af. Later heb ik een coachopleiding gedaan. Via die opleiding kwam ik in aanraking met Taal Doet Meer. Met ‘Op eigen Kracht naar een baan’ ondersteunt Taal Doet Meer Utrechters, met een andere moedertaal dan het Nederlands, bij hun zoektocht naar een betaalde baan, opleiding, werkervaringsplek of vrijwilligerswerk. Daar ben ik toen vrijwilligerswerk gaan doen.”
Een ‘klik’
“Het is heel belangrijk dat de mensen die je begeleidt, een ‘klik’ met je hebben. Bij Taal doet Meer mogen ze daarom zelf hun coach kiezen. Ik begeleid voornamelijk vrouwen, misschien vanwege mijn achtergrond – ik heb de kunstacademie fashion-design gedaan. Ik begin door na te gaan wat iemand precies zoekt. Wat wil je het liefst doen? Welke weg zouden we kunnen bewandelen om daar te komen en wat en wie heb je daarvoor nodig?”
Zonder netwerk ben je nergens
“Zo begeleidde ik eens een vrouw die in Iran een grafische opleiding had gevolgd. In Nederland wilde zij kapster worden. Ik vond dat een vreemde overstap maar zij legde uit: Het lukt me nu nooit om als graficus aan werk te komen want ik ken hier niemand. Als kapster leer ik mensen kennen en bouw ik een netwerk op. Dat had zij heel goed gezien, weet ik nu. Kennis van de taal is ontzettend belangrijk als je in een ander land wilt leven en werken, maar de grootste uitdaging waar deze mensen tegenaan lopen, is het missen van een netwerk. Taal Doet Meer organiseert daarom regelmatig netwerkbijeenkomsten waar deelnemers, coaches en mensen uit het bedrijfsleven elkaar ontmoeten om tips, contactgegevens en ervaringen uit te wisselen. Ook ga ik bij mezelf na wie ik direct of via-via ken uit een bepaalde werkrichting; mensen die wellicht iemand verder kunnen helpen. Daarnaast zijn er intervisiebijeenkomsten met andere coaches en worden er diverse leuke workshops voor vrijwilligers aangeboden.”
Een hoge drempel
“Statushouders staan te springen om te werken en in veel sectoren is een groot tekort aan arbeidskrachten. Toch is het niet eenvoudig ze aan werk te helpen. Bedrijven hebben vooral behoefte aan arbeidskrachten die meteen volledig inzetbaar zijn. De instroomeisen die ze daardoor stellen, werpen voor veel statushouders een hoge drempel op. Er wordt door werkgevers helaas maar weinig rekening gehouden met de ontwikkelpotentie van statushouders. Werkgevers zijn ook terughoudend om hen een volwaardige baan aan te bieden; vaak wordt gekozen voor tijdelijke constructies zoals werkervaringsplaatsen, stages of werken met behoud van uitkering. Deze constructies worden lang niet altijd gevolgd door een arbeidscontract, wat demotiverend werkt.”
Ondanks een pakket aan cursussen
“Dit vrijwilligerswerk heeft mijn kijk op het vluchtelingenvraagstuk zeker beïnvloed. Dat er niet gegarandeerd kan worden dat vluchtelingen deze zomer niet buiten in het gras hoeven te slapen, dat vind ik lastig. De politiek heeft nog alle tijd om dat te voorkomen. Oekraïense vluchtelingen mogen hier meteen aan het werk, anderen niet. Een vrouw die ik begeleid, heeft vijf jaar in een AZC gezeten. Ondanks dat ze een enorm pakket aan online erkende cursussen heeft gedaan, heeft ze in deze tijd toch stil gestaan. Omdat ze niet de mogelijkheid heeft gehad om zich te oriënteren op werk of om te kijken hoe het er in de Nederlandse werkcultuur aan toe gaat. Het is een hele slimme, ondernemende vrouw maar dat wordt niet gezien. Er wordt teveel uitgegaan van de waarde van diploma’s in plaats van de waarde van de mens.”
“Op de HU is onze focus verschoven van studiesucces – het zo efficiënt mogelijk behalen van je diploma – naar studentsucces; naar iemands ontwikkeling als professional én als mens. Het gaat niet alleen om wat je kan maar om wie je bént. Zo moet het voor iedereen zijn, óók voor statushouders.”
Waardevol in mijn werk
“Ik vind het leuk en leerzaam om met allerlei culturen in aanraking te komen en ik hoor veel verhalen van wat mensen hebben meegemaakt. Het is ook waardevol in mijn werk en dit onderwerp raakt aan onderzoeksprojecten bij Kenniscentrum Sociale Innovatie. Voorlopig blijf ik dit vrijwilligerswerk zeker doen.”