Bijdragen aan de kwaliteit van (samen)leven in onze stedelijke omgeving: de HU-missie houdt niet op bij de deuren van de campus, zo laten veel collega’s zien. Zoals Marc Dijksterhuis, marketingadviseur en fervent vogelteller: “Zo wordt steeds meer bekend over de plekken waar beschermingsmaatregelen nuttig kunnen zijn.”
“Zo’n drie keer per week ben ik te vinden bij Telpost Hazewater, op landgoed Den Treek. Soms ben ik er om zeven uur ’s ochtend, als de wereld nog slaapt. In de herfst hangt de nevel dan over de hei, de eerste vogels vliegen over. Prachtig. Toch is vogeltellen minder zen dan het nu klinkt. Het is intensief, zeker in de herfst en in de lente, als de vogeltrek plaatsvindt. Dan is het kijken, luisteren, turen door verrekijker en telescoop en tellen. Als vogelaars gebruiken we allerlei afkortingen bij het tellen: een huiszwaluw is een ‘huisje’, een veldleeuwerik een ‘veldje’, een blauwe reiger een ‘blar’.”
Juveniele steppekiekendieven
“In oktober vliegen dagelijks gerust een paar duizend vogels langs deze telpost, op superdagen zijn dat er dertigduizend of meer. Wanneer ‘het grote moment’ is, blijft altijd een gok. Dat is ook de spanning. Tellen doen we met een gestandaardiseerde methodiek. De aantallen worden per soort genoteerd. Soorten worden per uur genoteerd. Indien mogelijk wordt leeftijd en geslacht genoteerd, met name bij grotere vogels zoals meeuwen en roofvogels. Zo worden er dit najaar veel juveniele steppekiekendieven genoteerd in Zuid-Finland. Dit is een indicatie voor een goed broedseizoen in Rusland. Dat is belangrijk om te weten, met name omdat het momenteel lastiger is dergelijke informatie uit Rusland te vergaren.”
Bijdragen aan natuurbeheer
“Alle gegevens die we verzamelen, voeren we in op trektellen.nl. Deze database wordt beheerd door Sovon, kenniscentrum over wilde vogels in Nederland. Met behulp van de verzamelde data doet Sovon onderzoek naar de ontwikkelingen in aantallen en verspreiding van vogels in Nederland. Zo wordt steeds meer bekend over trekroutes en dus over de plekken waar beschermingsmaatregelen nuttig kunnen zijn. Zo dragen we met onze hobby bij aan het natuurbeheer in Nederland. Belangrijk, zeker in tijden dat de natuur zo onder druk staat.”
Informatief en inclusief
“De telpost ligt aan een NS-wandelroute. Wij krijgen veel vragen van voorbijgangers over wat wij precies aan het doen zijn. Als we dan iets uitleggen over het tellen van de vogeltrek krijgen we altijd positieve reacties. Zo hebben we al heel veel wandelaars een extra stukje natuurbeleving gegeven. De telpost is bovendien een zeer inclusieve plek. Er komen rechters, dominees, managers, sociale werkers, werkzoekenden, scholieren, gepensioneerden, mensen met en zonder beperking – allemaal om samen vogels te kijken. Alle sociale lagen van de bevolking ontmoeten elkaar hier en hebben het goed met elkaar. Dat is bijzonder om mee te maken.”
Snorkelen
“Wat trektellen zo mooi maakt, is het onverwachte: je kunt zeldzame soorten zien, zoals eens een alpengierzwaluw, of in één keer een grote groep – kraanvogels bijvoorbeeld. En je ziet een stukje van een lange reis. Zo weet je van de grauwe kiekendief dat hij onderweg is naar Afrika. Ik doe dit nu tien jaar en raak niet uitgekeken. Op kantoor kijk ik met grote regelmaat verlangend naar buiten. Eigenlijk is het een soort verslaving. Vogels tellen maakt je bewust van iets heel wezenlijks. Vergelijk het met snorkelen, waarbij je ontdekt dat er onder water nog een hele wereld bestaat. In de lucht is dat net zo.”
Nieuwsgierig geworden? Iedereen is welkom om eens mee te komen kijken op de telpost. In het najaar komt er bovendien een boek uit van Marc: Veldgids Vogeltrek in beeld.
Dit artikel is gebaseerd op een interview van dagblad Trouw met Marc Dijksterhuis.