Op 1 augustus 2014 werd de Wet Passend Onderwijs ingevoerd. Deze legde een zorgplicht bij scholen. Zij hebben sindsdien de verantwoordelijkheid om alle leerlingen die extra ondersteuning nodig hebben, een goede onderwijsplek te bieden. Reguliere en speciale scholen werken daarvoor samen in regionale samenwerkingsverbanden.
Onlangs riepen volksvertegenwoordigers van CDA, D66, ChristenUnie, PVV, GroenLinks en SP in koor dat het Passend Onderwijs mislukt is. Teveel kinderen en jongeren gaan niet naar school, het speciaal onderwijs blijft groeien, samenwerkingsverbanden lijken niet goed te functioneren, de bureaucratie is nog steeds een groot probleem en ouders voelen zich niet gehoord, aldus de Kamerleden.
Zo’n wet is echter niet van de ene op de andere dag uit te voeren. Het betekent voor het onderwijs een complex en grootschalig veranderingsproces. Bovendien zeggen zowel de evaluatiecommissie Passend Onderwijs als de Onderwijsraad dat de mensen die het meest direct geconfronteerd werden met Passend Onderwijs nauwelijks betrokken zijn geweest bij de totstandkoming van de wet: leraren en ouders zijn onvoldoende bevraagd en geïnformeerd over de uitwerking en invoering.
Volksvertegenwoordigers die nog geen vier jaar na de start van Passend Onderwijs al roepen dat de invoering mislukt is, ontkennen de complexiteit van de vernieuwingsoperatie. Maar wat erger is, is dat zij andermaal de leraren en andere professionals die werkzaam zijn in het onderwijs in de kou laten staan.
Wat nodig is om op de wat langere termijn een succes te maken van Passend Onderwijs, is dat de volksvertegenwoordigers beter gaan luisteren naar leraren en ouders en meer werk maken van de ondersteuning, begeleiding en professionalsering die nodig is. Dat gaat geld kosten, vraagt om blijvende aandacht en waardering voor het onderwijs en vergt een lange adem.
Drie zaken die het onderwijs in de breedte goed kan gebruiken.
Hans Schuman
Hogeschoolhoofddocent Seminarium voor Orthopedagogiek, opleiding Master Educational Needs